Openbaarheidsparagraaf Woo

De provincie Noord-Brabant wil een transparante en open overheid zijn voor haar inwoners. In deze paragraaf legt de provincie op hoofdlijnen een beschrijvende verantwoording af over de uitgevoerde activiteiten met betrekking tot de drie pijlers van de Wet open overheid (hierna:Woo): passieve openbaarmaking, (verbetering van) de informatiehuishouding en actieve openbaarmaking, inclusief de inspanningsverplichting.

Passieve openbaarmaking gaat over openbaarmaking op verzoek van het publiek (burgers, journalisten, bedrijven, belangengroeperingen). Ten opzichte van 2024 zijn in 2025 dertien Woo-verzoeken meer ingediend (totaal 117 verzoeken). Dit aantal ligt hoger dan de verwachting over 2025, hoewel het aantal Woo-verzoeken zich moeilijk laat voorspellen. Om een Woo-verzoek zorgvuldig, snel en naar tevredenheid van de indiener af te handelen is onder meer het volgende opgepakt:

-       Afronding van het onderzoek naar optimalisatie van het afhandelingsproces van Woo-verzoeken. Gekozen is voor een centrale afhandeling van Woo-verzoeken. Dit wordt in 2026 geïmplementeerd. 

-       Optimalisatie in het gebruik van de anonimiseringstool bij lakwerkzaamheden, met als doel de afhandeling van een Woo-verzoek te vereenvoudigen en te versnellen;

-       Verduidelijking van de informatie voor het publiek op www.brabant.nl over het opvragen van overheidsinformatie.

In 2025 heeft de provincie Noord-Brabant verdere uitvoering gegeven aan de landelijke verplichtingen voor actieve openbaarmaking op grond van de Woo. Daarbij is aangesloten bij de landelijke fasering. Door de vertraging in de oplevering van de Gemeenschappelijke Woo-Voorziening (GWV) lag de nadruk in 2025 vooral op het op orde brengen en verbeteren van de interne processen rondom openbaarmaking. Tegelijkertijd is ervoor gekozen om, vooruitlopend op de formele verplichtingen, al eerder en meer informatie actief openbaar te maken.

Het in 2024 gerealiseerde publicatieplatform open.brabant.nl is in 2025 verder ingebed in de organisatie. Alle Woo-besluiten die vanaf 1 oktober 2024 zijn genomen, worden via dit platform gepubliceerd. Daarnaast blijft de provincie informatie actief openbaar maken via brabant.nl, onder meer over de organisatie, werkwijze, bereikbaarheid, jaarplannen en jaarverslagen. Stukken van de vertegenwoordigende organen worden beschikbaar gesteld via noordbrabant.bestuurlijkeinformatie.nl.

In de loop van 2025 zijn voorbereidingen getroffen om in de eerste helft van 2026 verdere categorieën informatie actief openbaar te maken via deze platforms. Het gaat daarbij onder meer om convenanten, onderzoeksrapporten, klachtoordelen, beschikkingen, diverse jaarplannen en jaarverslagen, en om agenda’s en besluitenlijsten van Gedeputeerde Staten. Met deze aanpak sluit de provincie aan bij de landelijke ontwikkeling waarin overheden stapsgewijs toewerken naar een meer uniforme, digitale en goed vindbare actieve openbaarmaking van overheidsinformatie.

Naast de verplichte informatiecategorieën volgt uit artikel 3.1 van de Woo dat overheden zich moeten inspannen om zoveel mogelijk informatie actief openbaar te maken, voor zover die openbaarmaking een redelijk belang dient en zonder onevenredige inspanning of kosten redelijkerwijs mogelijk is. Deze zogenoemde inspanningsverplichting is gericht op betekenisvolle openbaarmaking: het actief beschikbaar stellen van informatie die voor inwoners, bedrijven en andere belanghebbenden daadwerkelijk relevant, begrijpelijk en goed vindbaar is.

Onder regie van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties is in landelijk verband een raamwerk opgeleverd voor de nadere duiding en toepassing van artikel 3.1 van de Woo. De provincie Noord-Brabant heeft een actieve bijdrage geleverd aan deze landelijke ontwikkeling en benut het raamwerk als richtinggevend instrument voor de verdere invulling van de inspanningsverplichting. Binnen de provincie is inmiddels een start gemaakt met de inventarisatie van thema’s en informatiecategorieën die in aanmerking komen voor actieve openbaarmaking op grond van artikel 3.1 Woo. Deze inventarisatie vormt de basis voor vervolgstappen in de verdere concretisering van betekenisvolle openbaarmaking.

Net als in eerdere jaren maakt de provincie ook nu al veel informatie actief openbaar die verder gaat dan de formeel verplichte categorieën. Zo worden rondom grote beleids- en uitvoeringsprogramma’s projectensites ingericht, zoals bijvoorbeeld voor het programma Brabantse Ontwikkelaanpak Stikstof, waar actuele informatie, achtergronddocumenten en onderzoeken toegankelijk worden gemaakt voor het publiek. Daarnaast worden steeds meer (beleids- en evaluatie)onderzoeken actief gepubliceerd via de provinciale onderzoeksbank, waardoor deze informatie duurzaam toegankelijk en herbruikbaar is. Met deze bestaande praktijk geeft de provincie reeds invulling aan de gedachte achter artikel 3.1 van de Woo en wordt voortgebouwd aan een transparante en open informatiehuishouding.

Randvoorwaarde om te kunnen voldoen aan de eisen van de Woo is dat informatie duurzaam wordt gearchiveerd en beheerd. Dat wil zeggen dat informatie toegankelijk en vindbaar moet zijn, dat de informatie is opgeslagen in een duurzaam bestandsformaat, dat ze authentiek en integer is en dat ze veilig is. Corresponderend met de voorgestelde actielijnen in het vanuit het IPO geïnitieerde Meerjarenplan Informatiehuishouding Provincies en in opvolging van aanbevelingen in het jaarverslag over 2024 van de provincie archivaris is een groot aantal activiteiten gestart om de informatiehuishouding op orde te brengen. Achterstanden op het vlak van fysieke en digitale archivering worden weggewerkt. Permanent te bewaren fysieke documenten van de provincie worden gedigitaliseerd en komen zo gemakkelijker beschikbaar. Het Informatiestructuurplan dat inzicht biedt in processen, daaraan gerelateerde informatie en de omgeving waarin deze is opgeslagen, wordt verder gevuld. Scenario’s voor inrichting van een toekomstbestendige beheeromgeving voor informatie zijn in kaart gebracht en de impact van het gekozen voorkeursscenario wordt dit jaar in beeld gebracht. Er wordt gewerkt aan aanbevelingen voor een gestructureerd beheer van informatie in Teams. Aan een systeem voor toetsing op de kwaliteit van informatiebeheer en permanente verbetering daarvan wordt gewerkt.