Programma 7 Landbouw en voedsel

Inleiding

Terug naar navigatie - Programma 7 Landbouw en voedsel - Inleiding

De afgelopen periode kent een soortgelijk beeld als de eerste maanden van het jaar: de afgesproken prestaties zijn nagenoeg allemaal geleverd en tegelijkertijd blijven enkele doelstellingen achter. Dit zijn de doelstellingen op het gebied van biologische landbouw en eiwittransitie. In beide gevallen omdat andere, externe factoren van grotere invloed zijn dan onze inspanningen.

In het kader van de aangekondigde tussentijdse evaluatie van het Beleidskader Landbouw & Voedsel 2030 (Statenmededeling) worden bezien of beide doelstellingen alsnog kunnen worden gerealiseerd dan wel aanpassing behoeven. 

Op 26 juni jl. heeft de minister van LVVN zijn beleidsvoornemens op het gebied van landbouw, natuur en stikstof bekend gemaakt en begin juli heeft de staatssecretaris van LVVN het convenant Gewasbescherming bekend gemaakt. Deze beleidsvoornemens en (hoofdlijnen)convenant zijn van grote invloed op de verdere ontwikkeling van de landbouw in Noord-Brabant. In de loop van de 2e helft van 2026 zal duidelijker worden hoe de uitwerking van het voorgenomen beleid moet worden gezien. 

Wat willen we bereiken?

Terug naar navigatie - Programma 7 Landbouw en voedsel - Wat willen we bereiken?

Bevorderen van duurzame en circulaire landbouw

Terug naar navigatie - Programma 7 Landbouw en voedsel - Wat willen we bereiken? - Bevorderen van duurzame en circulaire landbouw

Indicatoren

•    Stikstof- en fijnstof emissie veehouderij in Brabant 

Streefwaarden

Nulmeting

(2023)

Streefwaarde 2030
Geuremissie uit stallen o.b.v. vergunningen veehouderij 0,99 MouE/s Significante afname
Ammoniakemissie uit stallen o.b.v. vergunningen veehouderij  15,2 kton/jaar Significante afname
Totale fijnstofemissie uit stallen 1,5 kton/jaar Significante afname

 

Kwaliteit (indicator) Groen
Kwaliteit (toelichting)

Er is een daling in alle drie de streefwaarden voor de vergunde stal emissie (milieu activiteit) van geur, 0,93 MouE/s, fijnstof 1,4 Kton en ammoniak 14,0 Kton. Er is geen significante daling in fijnstof te zien. Dat komt met name door het uitblijven van de invoer van extra landelijke reductie eisen voor fijnstof in de pluimveesector dat in 2023 was aangekondigd door het ministerie van I&W.

Stimuleren van economisch toonaangevende landbouw- en voedselsector

Terug naar navigatie - Programma 7 Landbouw en voedsel - Wat willen we bereiken? - Stimuleren van economisch toonaangevende landbouw- en voedselsector
  Nulmeting
(2023)
Streefwaarde 
2030
% plantaardige eiwitten in consumptiepatroon 40% 60%
Areaal peulvruchten in ha 445 ha 4750 ha

 

Kwaliteit (indicator) Rood
Kwaliteit (toelichting)

De voortgang richting de 50:50-doelstelling voor 2030 lijkt vooralsnog te stagneren, waarbij traditionele eiwitbronnen dominant blijven. Voor dierlijke eiwitten betreft dit met name vlees en gevogelte.

Het areaal peulvruchten blijft beperkt. In 2025 is het areaal licht toegenomen, van 461 hectare in 2024 naar 488 hectare in 2025, waarvan een deel bestemd is voor diervoeder. Tegelijkertijd experimenteren agrariërs op projectbasis met nieuwe gewassen, zoals lupine en oude bonenrassen. De teelt van quinoa in Noord-Brabant is de afgelopen jaren zichtbaar in opkomst, maar bevindt zich nog op relatief kleine schaal.

Stimuleren van Natuur- en landschapsinclusieve landbouw

Terug naar navigatie - Programma 7 Landbouw en voedsel - Wat willen we bereiken? - Stimuleren van Natuur- en landschapsinclusieve landbouw

 

  Nulmeting
(2023
Streefwaarde 
203
Toename aantal natuurinclusieve boeren 150 500
Areaal biologische landbouw in % van totaal 3,2 15
Bijdrage Brabantse Landbouw aan doelen van bodem en 
waterkwaliteit
  Bijdrage leveren

 

Kwaliteit (indicator) Oranje
Kwaliteit (toelichting)

-      In 2024 waren volgens het CBS er ruim 1.700 melkveebedrijven in onze provincie. 499 daarvan doen mee aan de Brabantse Biodiversiteitsmonitor Melkveehouderij (BBM). Op basis van de meest actuele data (kalenderjaar 2024) voldoet 3,2 % aan alle criteria voor Natuurinclusieve Landbouw niveau 1a, 2,4 % voldoen aan niveau 2 en 0,2 % aan niveau 3. Door verschillen in definities is het nog niet mogelijk om aan te geven hoeveel bedrijven voldoen aan niveau 1b. We hebben nog geen informatie van akkerbouw- en andere agrarische bedrijven.

-      De laatste meting op provinciaal niveau laat een lichte stijging van de biologische landbouw zien, het doel van 15 % in 2030 lijkt niet meer realistisch. De verwachte versnellingsaanpak van LVVN gaat mogelijk bijdragen aan het doelbereik.

-      Natuurinclusieve en biologische bedrijven dragen door een duurzame en veelal extensievere bedrijfsvoering bij aan doelen t.a.v. bodem en waterkwaliteit.

Versterken gemeenschapsinclusief

Terug naar navigatie - Programma 7 Landbouw en voedsel - Wat willen we bereiken? - Versterken gemeenschapsinclusief

Indicator:
2-jaarlijkse kwalitatieve rapportage (1ste in 2025) over de ontwikkeling van het onderling begrip tussen boeren-burgers en overheden

Kwaliteit (indicator) Oranje
Kwaliteit (toelichting)

Met PON Telos is een methode ontwikkeld waarmee een tweejaarlijks te herhalen onderzoek wordt uitgevoerd onder boeren, burgers en gemeenteambtenaren. Het eerste onderzoek is beoogd eind 2026 of begin 2027 gereed zijn.

Ontwikkelingen en onzekerheden

Terug naar navigatie - Programma 7 Landbouw en voedsel - Ontwikkelingen en onzekerheden

Voor verschillende projecten met externen (subsidies en opdrachten) is het lastig om de uitgaven precies te ramen. De afhankelijkheid van derde partijen is hier groot. Bij een aantal projecten gaat het om relatief grote bedragen, waardoor het verlenen van een subsidie of opdracht in het huidige of het volgende jaar groot verschil kan maken voor de realisatie. Deze onzekerheden spelen bijvoorbeeld bij de cofinanciering van de regiodeals, de cofinanciering van de experimenteerlocaties Zuid Oostelijk Zand, projecten actieplan gewasbeschermingsmiddelen, kennisnetwerk veehouderij en humane gezondheid, Brabants Bodem en Innovatieve Stalsystemen”.

Financieel overzicht

Terug naar navigatie - Programma 7 Landbouw en voedsel - Financieel overzicht
Bedragen x € 1.000
7. Landbouw en voedsel
Begroting t/m wijz. 3
Wijziging 4
Begroting t/m wijz. 4
Lasten
30.286
1.606
31.891
Baten
18.232
397
18.629
Saldo baten en lasten
12.054 N
1.209 N
13.263 N