Programma 2 Ruimte en wonen

Het programma loopt op koers. Noord-Brabant staat voor grote en samenhangende ruimtelijke opgaven. Het accent verschuift in deze fase van de bestuursperiode van richting geven en voorbereiden naar mogelijk maken en uitvoeren. Knelpunten blijven, maar samenwerking, innovatie en integrale afweging bieden handelingsperspectief. 

Voor de omgevingskwaliteit werken we aan de beleidsneutrale technische herijking van de Omgevingsvisie. Deze wordt naar verwachting voor het eerste kwartaal van 2027 afgerond. Aansluitend werken we toe naar een omgevingsprogramma, waarover Gedeputeerde Staten naar verwachting in het eerste kwartaal van 2027 besluiten (zie ook statenmededeling). Ook werken we samen met het Rijk aan de verdere uitwerking van de Nota Ruimte. Daarbij is onder meer aandacht voor de ruimtelijke behoefte van Defensie in Noord-Brabant. Binnen SPRONG onderzoeken we hoe deze aanpak vanaf 2027 kan worden voortgezet en hoe integrale ruimtelijke afwegingen verder kunnen worden uitgewerkt. 

De woningbouwopgave blijft urgent. Met de inwerkingtreding van de Wet versterking regie volkshuisvesting krijgt de provinciale regierol verder vorm (zie statenmededeling). Tegelijkertijd ondersteunen we gemeenten en andere partners bij het versnellen van woningbouw. Via de stimuleringsaanpak voor een efficiënt planproces zetten we onder meer versnellingscoaches in. Daarnaast stimuleren we kennisdeling over praktische oplossingen, zoals woningdelen en woningsplitsen, en verkennen we nieuwe financieringsinstrumenten, waaronder de inzet van grondbeleid (zie memo gedeputeerde). 

Ook op het gebied van werklocaties zetten we verdere stappen in de uitvoering. De aanpak Grote Oogst is uitgebreid met zes nieuwe bedrijventerreinen. Op basis van de ingediende plannen van aanpak zijn subsidies verstrekt en wordt gewerkt aan de uitvoering (zie statenmededeling). Voor de Automotive Campus Helmond bereiden we, samen met de gemeente Helmond, afspraken voor over de verdere ontwikkeling (zie statenvoorstel). Voor de herstructurering van bedrijventerreinen werken we de oprichting van een nieuwe verbonden partij of een herstructureringsbedrijf verder uit. Daarmee willen we de provinciale uitvoeringskracht vergroten en de herstructureringsopgave versneld tot realisatie brengen (zie memo gedeputeerde). 

Binnen de stedelijke gebiedsontwikkelingen leidt de samenwerking met gemeenten, woningcorporaties en andere partners tot nieuwe of aangepaste overeenkomsten. In onder meer het Kenniskwartier in Tilburg, Havenkwartier in Meijerijstad en Stadshart-Noord in Roosendaal worden stappen gezet om complexe gebiedsontwikkelingen verder te brengen (zie verder statenmededeling).  

Na groen licht van de Raad van State vorig jaar is de Gebiedsontwikkeling Oostelijke Langstraat (GOL) volop in uitvoering. De werkzaamheden die in 2026 worden uitgevoerd, betreft o.a. het saneren en verbeteren van op- en afritten A59 bij Drunen en Waalwijk, de aanleg van de snelfietsroute Waalwijk – ’s-Hertogenbosch en de voorbereidingen voor de waterbergings- en natuuropgave. Er is bij het GOL project sprake van hogere kosten als gevolg van het verleggen van kabels en leidingen van Enexis en hogere brandstofprijzen. Deze financiële tegenvallers kunnen worden opgevangen binnen de post Onvoorzien.

Uit AERIUS Monitor 2025 blijkt dat er jaar op jaar minder stikstofemissie uit Brabantse bronnen is, desondanks is de vergunningverlening rondom de meeste Natura 2000-gebieden nog niet op gang. Op 26 juni 2026 heeft het kabinet een omvangrijk pakket gepresenteerd (zie kamerbrief) met maatregelen die moeten gaan bijdrage aan het verder reduceren van stikstofemissie in de komende jaren om stapsgewijs (gebied voor gebied) weer vergunningen te kunnen gaan verlenen. Samen met het Rijk zijn wij bezig om (delen van) deze maatregelen verder uit te werken. Intussen blijft de opgave in Brabant groot, dus zijn wij doorgegaan met onze uitvoering. Belangrijk onderdeel hiervan is het project Brainport Open, die ook wordt vermeld in de kamerbrief. Hierbij heeft de inwerkingtreding van aanpassing van de omgevingsverordening op 1 juli 2026 voortkomende uit de Aanpak vermindering ammoniakemissie veehouderijen voor veel dynamiek gezorgd, er is een los werkproces opgestart om alle hardheidclausules af te werken. Ten aanzien van de aanvullende maatregelen zijn met behulp van de nieuwe weging- en prioriteringsaanpak twee nieuwe aanvullende maatregelen geselecteerd om te onderzoeken (zie Statenmededeling Actualiteiten Stikstof update 2-2026).